Archivo de la Corona de Aragón, registro: 14, folios: 52 y 53

 

Confitemur et recognoscimus in veritate vobis venerabili fratri G.° de Pontonibus magistro domus milicie Templi in Aragonia et Catalonia et aliis fratribus eiusdem presentibus et futunis nos habuisse et mutuo recepisse a vobis numerando triginta et duo millia soiidos monete jaccensis quos ad magnam instantiam nostram pro nobis a quibusdam creditoribus sub usuris, videlicet ad rationem centum solidorum de capitali pro decem solidis de usura in anno, mutuo recepistis, de quibus bene paccati sumus. Et sic renunciamus excepcione non recepte peccunie et doli. Quos triginta et duo millia solidos vobis et vestris successoribus habendos et percipiendos assignamus in monetatico omnium hominum villarum, castrorum et locorum vestrorum. Quod monetaticum in festo sancti Michaelis septembris proximo venturo debemus percipere et habere. Ita scilicet quod vos vel quos volueritis loco vestri simul cum uno scriptore nostro et duobus probis hominibus uniuscuiusque predictorum locorum colligant totum monetaticum antedictum ab hominibus vestris predictis et inde vobis vel quibus volueritis respondeant fideliter de eodem. Item assignamus vobis et vestris successoribus habendos et percipiendos super monetatico antedicto omnes usuras quas predictis XXX.II. millibus solidis dictis creditoribus solvere promisistis et omnia dampria et missiones que et quas pro predicto mutuo vos forte facere oportebit. Item assignamus vobis et vestris successoribus habendum et percipiendum in monetatico supradicto totum illud quod G. de na Montagudo foster baiuius in Ilerda de duobus annis proximo transactis retinuit de mandato nostro vel alia qualibet racione de juribus que vos et domus Gardenii annis singulis percipistis et percipere debetis in nostris redditibus Ilerde, facto tamen computo et albarano cum eodem bajulo de predictis. Promitentes vobis et vestris successoribus per firmam stipulationem quod nos in monetatico supradicto non tangamus vel tangi faciamus nec etiam permitamus nec assignacionem alicui vel aliquibus facimus famus super eodem. Immo faciemus ipsum vobis et vestris habere et hibere percipere sine omni obstaculo et retentu. Mandantes universis hominibus dictorum locorum, castrorum et villarum vestrarum et collectori seu collectonibus et scriptori seu scriptonibus monetatici supradicti quod de dicto predicto monetatico vobis vel cui volueritis respondeant et non alicui alteri persone, et quod de ipso non donent nec solvant alicui vel aliquibus parum neque multum pro aliquibus nostris literis vel mandatis, quousque de supradictis XXX.II. millibus solidis, usuris, dampnis et missionibus et de omni eo etiam quod baiulus Ilerde de juribus vestris retinuit de duobus annis proximo transactis ut est dictum vobis et vestris successoribus et fratribus Templi fuerit plenario satisfactum. Datum apud Alagonem IIII. idus aprilis anno domini M.°CC.°LX.° quarto.

Archivo Histórico Nacional, códice: 466, páginas: 40 y 41 documento: 42

 

In dei nomine amen. Novenint universsi quod nos frater A. de Castro Novo domorum milicie Templi in Aragonia et Catalonia magister humihis de consilio et voluntate fratris R. de Villalba comendatoris Orte et fratris G. de Montegrino comendatoris Alhanbre et fratris Dalmacii de Serone comendatoris Ambelli et fratris G. de Castro Veteri et fratris P. Dalbarels tenentis locum comendatoris Villeli et fratris Michaelis vicarii eiusdem et fratris P. de Timor et aliorum fratrum nostrorum per nos et succesores nostros damus, concedimus et stabilimus in perpetuum vobis Ferag de Pali et Abrahym Algebez et Jubamestar et Abdella Azir Abeyanet et aliis populatoribus sarracenis qui modo sunt vel in antea erunt ad populandum locum nostrum et alqueriam que notatur Bellestar que est in termino de Villelo cum domibus, ortis et ortalibus, agris et aliis hereditatibus heremis et populatis et terminis suis Et pertinenciis universis; ita quod omnes hereditates predicte alquerie dividantur equaliter et quinyonentur inter XXX. sarracenos populatores eiusdem loci, exceptis quatuor hereditatibus quas christiani habent ibi prout eas tenent et fuerunt eisdem asignate, exceptis etiam domibus nostris turris sive statica superius posita, et excepta vinya et deffenssa quam ibidem habemus, que omnia retinemus ad opus nostri. Retinemus similiter nobis furnum et molendina et similia que ad dominum spectant ac plenam jurisdiccionem et senyoraticum nostrum tam etiam in zofris quam rebus aliis universsis. Predictas autem hereditates vobis damus et concedimus in hunc modum quod de omnibus bladis, vino, canamo, lino, ortaliciis et leguminibus et aliis omnibus fructibus et expletis et bonis que colligetis de eis detis vos et succesores vestri nobis et succesoribus nostris in perpetuum bene et fideliter quartam partem, et insuper dabitis nobis decimam et primiciam de omnibus que collgetis in hereditatibus antedictis. Preterea de unaquaque domorum predictorum triginta sarracenorum eiusdem populatorum habeamus semel in mense quolibet pro zofra unum pedonem et Templum det illa die qua eos habebit V. panes cuilibet prout est actenus consuetum. Insuper dabitis nobis annuatim in festo nativitatis domini pro unaquaque XXX. hereditatum unum par gallinarum. Item pro quolibet capite ovium et caprarum exivernatarum et pro qualibet anna apum detis nobis unum denarium annuatim in festo sancti Johannis babtiste; pro pollino vero equino et mulario dabitis XII. denarios, pro pollino asinino IIII. denarios et pro vezerro VI. denarios. Dc nutrimentis similiter animalium, videlicet de agnis, capritis sive edulis et pullis et anseribus et consimilibus decimam et primiciam nobis dabitis bene et fideliter et tam de predictis omnibus prout scriptum est quam de omnibus aliis que dici vel intelligi posint tanquam hic singulare posita dabitis nobis quartam partem et decimam et primiciam et omnia alia jura nostra bene et integre. Hec omnia faciendo et conplendo predictas hereditates habeatis, teneatis et posideatis et explectetis vos et succesores vestri. Set si quis hereditatem aliquam vendere aut alienare voluerit non posit hoc facere nisi suo consimili sarraceno qui ibi stet et maneat asidue et hoc de licentia fratrum Templi et de his que pro alia vendicione habuerit det Templo fideliter quartam partem. De vindemia autem quam in vineis quas in regano plantabitis colligetis quartum partem et predictam decimam et primiciam vestris expensis portabitis ad cellarium nostrum. De hiis autem quas in secano plantabitis dabitis septimam partem et decimam et primiciam de omnibus fructibus quos colligetis in vineis de secano. Nos autem predicti Ferath del Pali et Abrafim Aigebez et Ajubamestar et Abdella Azir Abeyenet pro nobis et omnibus sarracenis presentibus et futuris ibidem habitantibus vel abitaturis hec omnia recepimus a vobis domino magistro et fratribus memoratis sub modis et condicionibus antedictis, promitentes esse fideles vassalli Templi et ibidem tenere hospicia nostra et predicta omnia et singula nec non et omnia alia jura vestra et servicia et ea que ad vestram jurisdiccionem vel senyoraticum pertineant dare et facere ac conplere bene et fideliter ut melius dici vel intelligi potest ad vestrum comodum et nostrorum. Et nos dictus magister ut presens instrumentum maiori vigeat firmitate ipsum sigilli nostri munimine duximus roborandum. Quod est actum idus julii anno domini M.°CC.°LX.° septimo. Signum fratris A. de Castro Novo magistri predicti. Signum fratris R. de Villalva comendatoris Orte. Signum fratris G. de Montegrino comendatoris Alhanbre. Signum fratris Dalmacii de Serone comendatoris Ambelli. Signum fratris G. de Castroveteni. Signum fratris P. de Albarels tenentis locum comendatoris Villeli. Signum fratris Michaelis vicarii Villehi. Signum fratris P. de Timor, qui hoc concedimus et firmamus.

Ego Raymundus de Montanyana notarius domini magistri auctoritate regis publicus hoc scripsi et hoc signum feci.

                               

Archivo de la Corona de Aragón, pergamino de Pedro III, número: 474.  

 

Sit notum cunctis quod nos frater Romeus Burgueti comendator domus milicie Templi Barchinone cum consilio ct assensu fratris R.i de Trilano eiusdem ordinis gratis et ex certa scientia laudamus, approbamus, damus et stabilimus et ad certum censum redigimus per nos et successores nostros vobis Ferrario Paschalis et Berengarie uxori eius et vestris et progeniei atque posteritati vestre perpetuo ad bene colendum et meliorandum et ad habendum et tenendum onmique tempone in pace possidendum mansum nostrum de Serra cum omnibus hononibus, possessionibus cultis et heremis, in montibus et planis, per omnia loca, quem dicta domus milicie Templi per franchum alodium habet in parrochia Sancti Andree de Gurbo. Predictum itaque mansum cum honoribus, possessionibus, tenedonibus cultis et heremis, in montibus et planis, per omnia loca, introitibus, exitibus et pertinentiis suis et arboribus diversi generis, prout melius ct plenius tu et antecessores tui hucusque habuistis et tenuistis ad certos census et agraria, deinde vos et vestri et progenies atque posteritas vestra perpetuo habeatis, teneatis et possideatis ad subscriptum censum pacifice et quiete. Sub tali tamen conditione quod vos et vestri sitis in dicto manso homines nostri proprii solidi et habitantes et affogati ad servicium et fidelitatem nostri et successorum nostrorum, et quod pro censu dicti mansi et barquerie et omnium honorum et pertinentiarum suarum et in compensationem omnium agrariorum censuum exituum que dicta domus milicie Templi ibi percipere consuevit tribuatis vos et vestri nobis et successonibus nostris viginti et tres solidos monete Barchinonensis de terno tantum, de quibus solvatis a primo festo omnium sanctorum ad unum annum et deinde annuatim in eodem festo medietatem et a primo festo natalis domini ad unum annum et deinde annuatim in eodem festo aliam medietatem; et nullum alium censum vel agrarium vos vel vestri teneamini nobis vel successoribus nostris dare nisi solum dictum censum viginti trium solidorum per terminos supradictos. Constat enim quod utilius et melius est dicte domui milicie Templi habere et percipere annuatim predictum censum quam census vel agraria consueta. In hiis autem non proclametis nec faciatis vos et vestri alium dominum nisi tantum nos et successones nostros. Liceatque vobis et vestris post dies XXX.a, ex quo in nobis vel successoribus nostris faticati fueritis, predictam adquisitionem cum omni melioramento quod ibi feceritis vendere vel impignorare sive alienane vestro consimili et vestrorum; salvo tamen jure et dominio dicte domus milicie Templi. Pro hac autem laudatione, approbatione, donatione et stabilimento habuimus et recepimus a vobis unam libram cere ad pondus Barchinone. Super quam quia bene paccati sumus renunciamus execptioni rei non recepte. Promitimus insuper vobis quod faciemus vos et vestros dictum stabilimentum cum omnibus melioramento quod ibi feceritis tenere, habere et possidere in pace perpetuo contra omnes personas. Et pro hiis complendis obligamus vobis et vestris omnia bona nostre domus, quecumque sint et ubicumque; sic etiam quod a nobis vel successoribus nostris nunquam possitis demandari vel in causam trahi aut in aliquo conveniri injudicio vel extra pretextu deceptionis cum in veritate nulla sit vel aliis modis quibus posset dictum stabilimentum revocari. Immo imponimus nobis et successoribus nostris in premissis silentium sempiternum. Volentes et concedentes quod si aliquod instrumentum contra hoc decetero apparuerit non possit vobis vel vestris in aliquo obesse. Ad hoc nos dicti conjuges laudantes et acceptantes dictum stabilimentum sub forma et conditionibus predictis promitimus vobis dicto comendatori sub obligatione omnium bonorum nostrorum solvere dictum censum annuatim per terminos supradictos. Actum est hoc VII. idus may anno domini M.°CC.°LXXX.° quinto. Signum F. Paschalis. Signum Berengarie uxoris eius, qui hoc firmamus. Testes huius rei sunt Bernardus de Favario et Stephanus de Querchu presbiter. Signum fratris Romei Burgeti comendatoris domus Templi Barchinone qui hoc firmo salvo jure nostro. Signum fratris R. de Trilano predicti qui hoc firmo. Signum Arnaldi de Favario sacerdotis et rectoris ecclesie Sancte Cecilie de Voltregano in cuius manu et posse hanc cartam firmavit predicta Berengaria aimo predicto et VI. kalendas julii, presentibus testibus Berengario de Podio, P. de Ecclesia et Jacobo de Rota.

Signum R.i de Prato Vicensis canonici tenentis loci Berengarii de Pulcro Visu publici Vicensis notarii. Signum Berengarii de Rimentol scriptoris jurati Vicensis scribanie sub Raymundo de Prato tenente locum Berengarii de Pulcro Visu publici Vicensis notarii in cuius posse hanc cartam sive hec omnia supradicta firmavit et laudavit dicta Berengaria XVII. kalendas decembris anno prefixo, presentibus testibus Andrea de Graello clerico Vicensi, P.° Simonis et Berengario de Bassil scriptoribus.

Signum Nicholai de Samares notarii publici Barchinonensis qui hoc scripsit et clausit cum litteris rasis et emendatis in linea VIII.a ubi dicitur que et in X.aa ubi dicitur vos vel vestri, die et anno quo supra.
 

 

           

Archivo de la Corona de Aragón, registro: 66, folio: 62

 

Universis officialibus et aliis etc. Noveritis nos de speciali gratia concessisse venerabili et dilecto nostro fratri Berengario de Cardona ordinis milicie Templi quod possit extrahere de terra nostra et ducere ad partes transmarinas in defensionem terre sancte sex equos. Quare mandamus vobis quatenus super extrahendis equis predictis de terra nostra et ducendis ad dictas partes nullum eidem vel latori presentium eius loco impedimentum vel contrarium faciatis racione alicuius prohibitionis in contrarium facte; presentes vero in confinibus regni nostri volumus retineri. Datum Osce VII.° kalendas may.

 

                                                                                     

                                                                                    

Archivo de la Corona de Aragón, registro: 70, folio: 63

 

Fratri Petro de Tous comendatori Miraveti locumque tenenti magistri domorum Templi in Aragonia et Catalonia. Quia pro certo intelleximus quod janeti et alii sarraceni inimici fldei christiane se parant ad veniendum et debellandum contra regnum nostrum Valencie, volentes ipsorum sarracenorum multitudini resistere propter defectum deffencionis regnum predictum valeat dissipari, dicimus et mandamus vobis ac vos requirimus et monemus quatenus visis presentibus omni excusatione posposita paretis vos et parari vestros fratres faciatis cum equis et armis et aliis apparatibus ac necessariis ad veniendum apud regnum Valencie et resistendum viriliter, cum ad hoc teneamini contra inimicos fidei sarracenos, et ibidem regnum nostrum taliter deffendatis quod adeo meritum sciatis pro certo quod nos de bonis que Templum habet in terra nostra tot et tanta occuparemus et acciperemus que large poterunt sufficere ad tenendos in frontaria regni predicti milites et alios cum armis paratos loco illorum quos vos tenemini ibi habere, quia proprie predecessores nostri vobis illa que dederunt concesserunt ut invenirent vos semper paratos ad defendendum terram christianorum contra inimicos nostros perfidos sarracenos. Datum apud Maioricas kalendas januarii anno domini M.°CC.°LXXX.° sexto.

Archivo General de Palacio Real, pergamino de Torres de Segre, número: 20.

 
Noverint universi quod in presencia mei Petri Acerii notarii publici Ilerdensis et testium infrascriptorum Bernardus Menaguerra presentavit et legi fecit Romeo de Solerio portario Infantis P. quandam litteram eiusdem domini Infantis P., tenor cuius talis est:

Infans P. illustris domini P. indite recordacionis regis Aragonum filius ac procurator regnorum Aragonie, Mayoricarum et Valencie ac comitatus Barchinone fideli portario suo Romeo de Solerio, salutem et gratiam. Licet vobis mandaverimus quod petatis cenam in Villa Nova de Remolins et aliam cenam in Turribus milicie Templi, dicimus ut mandamus vobis quatenus, si constiterit vobis dicta loca esse sub una bajulia seu comendatoria, non petatis nisi unam cenam et de altera penitus desistatis. Et si qua pignora inde fecistis ipsa comendatori dictorum locorum vel hominibus eorumdem restituatis et restitui faciatis. Datum Barchinone IIII.° kalendas augusti anno domini M.°CC.°XC.° primo. Qua littera lecta et presentata, dictus Bernardus Menaguerra dixit dicto Romeo de Solerio quod cum loca de Turribus et de Villa Nova de Remolins sint sub una bajulia seu comendatoria quod ab altera duarum cenarum quas petebat locis predictis desisteret juxta mandatum domini Infantis predicti. Qui Romeus de Solerio predictus respondit quod deliberaret et compleret predictum mandatum predicti domini Infantis P. Presentata et lecta fuit hec littera prefato Romeo de Solerio quarto nonas augusti anno domini M.°CC.°XC.° primo, presentibus Ferrario dez Chaus curssore et Raymundo de Montaynnaria mercatore Ilerdensi, testibus ad hoc specialiter rogatis ac convocatis.

Signum mei Petri Acerii notarii publici Ilerdensis qui hoc scripsi et predictis omnibus interfui et presens fui.

Archivo de la Corona de Aragón, Varia: 1, folio: 28

  

Jacobus dei gratia rex Aragonum, Sicilie, Maioricarum et Valencie ac comes Barchinone fideli suo baiulo Barchinone yel eius locumtenenti salutem et gratiam. Dicimus et mandamus vobis quatinus visis pre sentibus compellatis et compelli faciatis omnes emptores et detentores nostrorum reddituum [et] proventuum ad solvendum sine diffugio comendatori domus milicie Templi Barchinone vel cui voluerit loco sui tam de anno preterito quam presenti decimum quod dicta domus habet et accipit et accipere debet et consuevit in nostris redditibus et proventibus supradictis, nisi alia justa causa in contrarium fuerit que obsistat. Datum Barchinone VI.° kalendas septenbris anno domini M.CC.XC. primo.

Archivo de la Corona de Aragón, registro: 90, folio: 56v

 

Iusticie Calataiubii. Ex parte comendatoris domus milicie Templi Calataiubii fuit coram nobis propositum et hostensum quod Jamilla judea Calataiubii tenet quandam domum et ortum ad certum tributum pro dicta domo Templi et cessavit ipsum tributum solvere per triennium, propter quod secundum forum predicta domus et ortus dicuntur fore comisse dicto comendatori. Quare mandamus vobis quatinus, si est ita, compellatis dictam Jamillam ad tradendum dicto comendatori dictam domum et ortum prout de foro fuerit faciendum, vel ad faciendum inde fieri justicie complementum. Datum Cesarauguste IIII. kalendas octobris.